Umowa na okres próbny — ile może trwać i jak się ją wypowiada
Okres próbny trwa najwyżej 3 miesiące, a przy krótszych umowach 1 lub 2 miesiące. Sprawdź, jak go liczyć, jakie są okresy wypowiedzenia i kiedy się przedłuża.
Umowa na okres próbny to pierwsza umowa o pracę, która ma pozwolić Tobie i pracodawcy sprawdzić, czy współpraca ma sens. To pełnoprawna umowa o pracę: masz w niej prawo do co najmniej płacy minimalnej, urlopu i składek ZUS. Przepisy ograniczają jednak, jak długo może trwać i ile razy można ją zawrzeć. Oto najważniejsze zasady.
Ile może trwać okres próbny
Umowę na okres próbny zawiera się na nie dłużej niż 3 miesiące (art. 25 § 2 Kodeksu pracy). Krótsze limity obowiązują, gdy po okresie próbnym pracodawca planuje umowę na czas określony (art. 25 § 2²):
- do 1 miesiąca — jeśli kolejna umowa ma trwać krócej niż 6 miesięcy,
- do 2 miesięcy — jeśli kolejna umowa ma trwać od 6 do mniej niż 12 miesięcy,
- do 3 miesięcy — w pozostałych przypadkach, np. gdy kolejna umowa ma być na czas nieokreślony albo na co najmniej 12 miesięcy.
Limity 1 i 2 miesięcy strony mogą jednorazowo wydłużyć, najwyżej o 1 miesiąc, jeśli uzasadnia to rodzaj pracy (art. 25 § 2³). Takie postanowienie musi znaleźć się w umowie (art. 29 § 1 pkt 6 lit. b).
Co musi być w umowie
Umowa na okres próbny, jak każda umowa o pracę, zawierana jest na piśmie (art. 29 § 2). Oprócz rodzaju pracy, miejsca, wynagrodzenia i wymiaru czasu pracy musi wskazywać (art. 29 § 1 pkt 6):
- czas trwania okresu próbnego albo dzień jego zakończenia,
- przy krótszym okresie próbnym — na jak długo strony zamierzają zawrzeć kolejną umowę na czas określony.
Strony mogą też uzgodnić, że okres próbny przedłuża się o czas urlopu lub innej usprawiedliwionej nieobecności, np. zwolnienia lekarskiego (art. 25 § 2¹). Bez takiego zapisu w umowie okres próbny nie wydłuża się automatycznie.
Czy można podpisać drugi okres próbny
Ponowna umowa na okres próbny z tym samym pracownikiem jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy masz wykonywać inny rodzaj pracy (art. 25 § 3). Drugi okres próbny na tym samym stanowisku jest niezgodny z przepisami.
Jak kończy się umowa na okres próbny
Umowa rozwiązuje się sama z upływem okresu próbnego. Wcześniej może ją wypowiedzieć każda ze stron (art. 30 § 2). Okres wypowiedzenia wynosi (art. 34):
- 3 dni robocze — gdy okres próbny nie przekracza 2 tygodni,
- 1 tydzień — gdy okres próbny jest dłuższy niż 2 tygodnie,
- 2 tygodnie — gdy okres próbny wynosi 3 miesiące.
Wypowiedzenie musi być na piśmie (art. 30 § 3) i zawierać pouczenie o prawie odwołania do sądu pracy (art. 30 § 5). Pracodawca nie musi natomiast podawać przyczyny wypowiedzenia umowy na okres próbny — obowiązek wskazania przyczyny dotyczy umów na czas określony i nieokreślony (art. 30 § 4).
Jeśli pracodawca wypowie umowę z naruszeniem przepisów, przysługuje Ci odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za czas do końca, na który umowa miała trwać (art. 50 § 1). Jeśli zastosuje zbyt krótki okres wypowiedzenia, umowa i tak trwa do końca prawidłowego okresu, a Ty dostajesz za ten czas wynagrodzenie (art. 49).
Okres próbny a ciąża i urlop
- Umowa na okres próbny dłuższy niż 1 miesiąc, która skończyłaby się po upływie trzeciego miesiąca ciąży, przedłuża się do dnia porodu (art. 177 § 3).
- W czasie ciąży oraz urlopów związanych z rodzicielstwem pracodawca co do zasady nie może wypowiedzieć umowy (art. 177 § 1).
- Za każdy przepracowany miesiąc nabywasz urlop: w pierwszej pracy w życiu — 1/12 rocznego wymiaru (art. 153 § 1). Za urlop niewykorzystany do końca umowy przysługuje Ci co do zasady ekwiwalent pieniężny (art. 171 § 1).
Co to znaczy dla Ciebie
Jeśli jesteś pracownikiem:
- Przed podpisaniem sprawdź w umowie datę zakończenia okresu próbnego i to, czy przedłuża się on o czas urlopu lub choroby.
- Nie zgadzaj się na pracę „na próbę” bez umowy — praca od pierwszego dnia powinna mieć podstawę na piśmie.
- Gdy dostaniesz wypowiedzenie, policz okres wypowiedzenia według art. 34 i sprawdź, czy jest na piśmie.
Jeśli jesteś pracodawcą:
- Dobierz długość okresu próbnego do planowanej kolejnej umowy (1, 2 lub 3 miesiące) i wpisz zamiar zawarcia tej umowy.
- Nie zawieraj drugiej umowy na okres próbny na tym samym stanowisku.
- Jeśli chcesz, aby okres próbny wydłużał się o czas nieobecności, zapisz to wyraźnie w umowie.
Podstawa: ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. — Kodeks pracy (t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245), art. 25 § 1–3, art. 29 § 1 pkt 6 i § 2, art. 30 § 2–5, art. 34, 49, 50 § 1, art. 153 § 1, art. 171 § 1, art. 177 § 1 i § 3. Stan prawny na 5 października 2026 r.